سیانان: اسرائیل نگران توافق بد آمریکا با ایران است
اقتصاد۲۴ ـ چندین منبع اسرائیلی به شبکه سیانان گفتهاند که اسرائیل نگران است دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده، پیش از رسیدگی به مسائل کلیدی که به آغاز جنگ با ایران منجر شد، با تهران به توافقی دست یابد که از نگاه اسرائیل «ناقص» و «بد» تلقی میشود. به گزارش فرارو به نقل از سی ان...
اقتصاد۲۴ ـ چندین منبع اسرائیلی به شبکه سیانان گفتهاند که اسرائیل نگران است دونالد ترامپ، رئیسجمهور ایالات متحده، پیش از رسیدگی به مسائل کلیدی که به آغاز جنگ با ایران منجر شد، با تهران به توافقی دست یابد که از نگاه اسرائیل «ناقص» و «بد» تلقی میشود.
به گزارش فرارو به نقل از سی ان ان، به گفته این منابع، توافقی که برنامه هستهای ایران را تا حدی دستنخورده باقی بگذارد و در عین حال موضوعاتی مانند برنامه موشکهای بالستیک و حمایت تهران از نیروهای نیابتی منطقهای را نادیده بگیرد، باعث خواهد شد اسرائیل جنگ را ناتمام بداند.
یکی از منابع اسرائیلی به سیانان گفت: «نگرانی اصلی این است که ترامپ از مذاکرات خسته شود و با امتیازات لحظه آخری به توافق — هر توافقی — تن دهد.» این منبع افزود که اگرچه مقامهای آمریکایی به اسرائیل اطمینان دادهاند که موضوع ذخایر اورانیوم غنیشده با خلوص بالا در مذاکرات مورد توجه قرار خواهد گرفت، اما کنار گذاشتن برنامه موشکهای بالستیک و شبکه نیروهای نیابتی ایران از گفتوگوها «یک مسئله بزرگ» است.
بر اساس این گزارش، ایران در طول جنگ بیش از هزار موشک بالستیک به سمت اسرائیل و کشورهای عربی حوزه خلیج فارس شلیک کرده و همزمان موجی از حملات پهپادی را نیز به اجرا گذاشته است.
مقامهای اسرائیلی هشدار دادهاند که یک توافق ناقص، که بدون از بین بردن برخی قابلیتهای کلیدی ایران موجب کاهش فشار اقتصادی بر تهران شود، میتواند به تثبیت حکومت ایران و فراهم شدن منابع مالی جدید برای آن منجر شود. به گفته این منابع، این وضعیت شکاف میان ترامپ و بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، را برجسته کرده است؛ ترامپ ظاهراً تمایلی به ازسرگیری جنگ ندارد، در حالی که نتانیاهو نگران پایان جنگ بدون تحقق همه اهداف اولیه اسرائیل است.
در گزارش سیانان آمده است که توافق میان آمریکا و ایران برای پایان دادن به جنگ هنوز قطعی نیست، زیرا اختلافات جدی میان دو طرف بر سر بازگشایی تنگه هرمز و آینده برنامه هستهای ایران ادامه دارد. همزمان، اسرائیل نیز خود را برای احتمال ازسرگیری درگیری آماده میکند. با این حال، دولت ترامپ همچنان به دنبال پیشبرد مسیر دیپلماتیک است و ظاهراً تمایلی به بازگشت به جنگی که باعث افزایش شدید قیمت بنزین در آمریکا شده، ندارد.
در هفتههای ابتدایی جنگ، ترامپ اعلام کرده بود که ایالات متحده قصد دارد برنامه موشکهای بالستیک ایران را نابود کند، به حمایت تهران از گروههای نیابتی منطقهای پایان دهد و تأسیسات هستهای این کشور را تعطیل کند تا ایران هرگز نتواند به سلاح هستهای دست یابد. اما به نوشته سیانان، پس از گذشت ۱۰ هفته، مذاکرات عمدتاً بر موضوع اورانیوم، بهویژه غنیسازی در سطح تسلیحاتی، و همچنین بازگشایی تنگه هرمز متمرکز شده است.
این تغییر رویکرد در مواضع عمومی بنیامین نتانیاهو نیز دیده میشود. او در سخنرانی ماه فوریه خود در اورشلیم، پیش از آغاز جنگ، پنج شرط را برای هرگونه توافق قابل قبول مطرح کرده بود: حذف کامل اورانیوم غنیشده، برچیدن ظرفیتهای غنیسازی، رسیدگی به برنامه موشکهای بالستیک، انحلال شبکه نیروهای نیابتی منطقهای ایران و اعمال بازرسیهای سختگیرانه هستهای.
اما هفته گذشته، نتانیاهو در یک پیام ویدیویی پیش از نشست کابینه امنیتی اسرائیل، این فهرست را عملاً به یک شرط محدود کرد و گفت: «مهمترین هدف، حذف مواد غنیشده از ایران — تمام مواد غنیشده — و برچیدن قابلیتهای غنیسازی ایران است.»
یکی از منابع اسرائیلی به سیانان گفت که نتانیاهو در ارتباطات خود بیش از هر چیز به تماس مستقیم با ترامپ تکیه دارد، زیرا به استیو ویتکاف، فرستاده ترامپ، و جرد کوشنر، داماد رئیسجمهور آمریکا، که مذاکرات با ایران را هدایت میکنند، اعتماد کامل ندارد. این منبع مدعی شد نتانیاهو بر اساس اطلاعات جمعآوریشده از پاکستان، قطر و ایران، در حال تدوین دیپلماسی پشتپرده با تهران است.
یک مقام اسرائیلی دیگر نیز به سیانان گفت: «نگرانی واقعی وجود دارد که ترامپ به یک توافق بد برسد. اسرائیل سعی میکند تا جایی که میتواند بر آن تأثیر بگذارد.» با این حال، به گفته این مقام، نتانیاهو در اعمال فشار بر واشنگتن محتاط است، زیرا نمیخواهد چنین اقدامی بهعنوان عاملی برای بازگرداندن ترامپ به جنگ تعبیر شود.
کاخ سفید در واکنش به این گزارش به سیانان اعلام کرد که استیو ویتکاف و جرد کوشنر «اعتماد کامل» ترامپ را دارند و به آنچه «سابقه موفقیتها» از جمله پایان دادن به جنگ غزه توصیف شده، اشاره کرد.
بر اساس این گزارش، نهادهای امنیتی اسرائیل بهویژه نگران توافقی موقت هستند که به تمدید آتشبس، بازگشایی تنگه هرمز و کاهش فشار اقتصادی بر ایران منجر شود، بدون آنکه به پرونده هستهای این کشور بهطور کامل رسیدگی شود. در مقابل، ایران اصرار دارد که توافق اولیه صرفاً باید شامل لغو تحریمها و موضوع تنگه هرمز باشد و پرونده هستهای به مراحل بعدی موکول شود.
یک مقام ارشد اسرائیلی نیز به سیانان گفت که اسرائیل همچنان در آمادهباش کامل برای شکست احتمالی مذاکرات قرار دارد. او با تأکید بر اینکه تصمیم نهایی با ترامپ است، اظهار داشت: «دست ما روی نبض است. اگر توافقی حاصل نشود، خوشحال خواهیم شد، اگر محاصره هرمز ادامه یابد، خوشحال خواهیم شد و اگر ایران چند حمله دیگر انجام دهد، خوشحال خواهیم شد.»
همچنین یکی از منابع اسرائیلی به سیانان گفته است که موضوع «بند غروب آفتاب» نیز در مذاکرات مطرح شده؛ بندی که بر اساس آن برخی محدودیتها پس از چند سال منقضی میشوند و ایران میتواند بخشی از فعالیتهای هستهای خود را از سر بگیرد؛ مشابه سازوکاری که در توافق هستهای سال ۲۰۱۵ موسوم به برجام وجود داشت.
این منبع افزود که اسرائیل تلاش میکند دو بند را وارد توافق احتمالی کند تا آن را از برجام متمایز سازد: نخست، ممنوعیت کامل غنیسازی در دوره غروب آفتاب و دوم، برچیدن تأسیسات زیرزمینی فردو و سایت کوه «پیکاکس» که از مستحکمترین مراکز زیرزمینی ایران محسوب میشوند و گمان میرود فعالیتهای حساس هستهای در آنها جریان داشته باشد.
در پایان گزارش آمده است که یک مقام ارشد نظامی اسرائیل ماه گذشته به خبرنگاران گفته بود اگر جنگ بدون استخراج اورانیوم غنیشده ایران پایان یابد، این موضوع از نگاه اسرائیل یک شکست تلقی خواهد شد.