ذخیره سد طالقان از نصف کمتر است

داوود نجفیان، مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای استان البرز، در نشست خبری روز شنبه دوم خرداد در شرکت آب منطقه‌ای البرز، گفت: واقعیت این است که در شرایط بسیار سختی به سر می‌بریم و از هر منظر که نگاه کنیم، با وجود بارش‌ها و وضعیت ذخائر آبی، وضعیت بسیار دشوار است. در چنین شرایطی، انجام درست کارها واقعاً سخت و در عین حال مهم است.

به گزارش ایسنا، وی با تأکید بر جایگاه حیاتی آب در کشور خاطرنشان کرد: آب نعمتی است که امکان جایگزینی ندارد. شاید در سایر حوزه‌ها بتوان اشتباهات را جبران کرد و به وضعیت پیشین بازگشت، اما در صورت عدم مدیریت صحیح، در بخش آب به جایی می‌رسیم که واقعاً دیگر کاری از دست هیچ‌کس برنمی‌آید.

وی ادامه داد: بخش عمده‌ای از کشور از نظر بارش در وضعیت نرمال یا نزدیک به نرمال قرار دارد، اما در نقاط پرجمعیت از جمله تهران، البرز، و همچنین مناطق مرکزی و شرقی کشور شرایط بارش مطلوب نیست.

وی با اشاره به آمار بارش‌ها در استان البرز تصریح کرد: با بارش شب گذشته در البرز، میزان بارش این استان حدود ۴۰ درصد بیش از میزان بارش سال گذشته بوده است. اما توجه به این نکته ضروری است که سال گذشته از نظر کاهش بارش یک سال بسیار استثنائی و بحرانی بود.

نجفیان با تأکید بر لزوم مقایسه با آمار بلندمدت افزود: سال گذشته در طول ۵۷ سال اخیر تقریباً پنجاه و ششمین سال از نظر بحران بارش و کاهش نزولات آسمانی محسوب می‌شد؛ یعنی یک سال بسیار نادر. بنابراین مقایسه شرایط فعلی با سال گذشته از نظر علمی و کارشناسی اصلاً درست نیست همواره در ارزیابی منابع آب باید به آمار بلندمدت و متوسط آن اتکا کرد.

مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای البرز ادامه داد: برخی سال‌ها پربارش و برخی کم‌بارش هستیم. به عنوان نمونه، سال ۱۳۹۸ یک سال نرمال با بارش‌های بسیار خوب بود. اما ملاک صحیح برای قضاوت، متوسط بلندمدت است؛ یعنی خط وسطی که از میانگین تمام سال‌های دارای آمار رسمی ترسیم می‌کنیم و آن را به عنوان معیار و مبنای قیاس در نظر می‌گیریم.

نجفیان در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به وضعیت مصرف آب در ایران گفت: واقعیت این است که ما تقریباً تمام ظرفیت‌های منابع آب کشور را مصرف می‌کنیم. این در حالی است که در کشورهای توسعه‌یافته اروپایی، تنها ۱۰ تا ۱۵ درصد از ظرفیت منابع آبی مصرف می‌شود. گاه این رقم به ۱۳ درصد هم می‌رسد.

 مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای با ارائه آماری دقیق از وضعیت بارش‌ها، سدها و منابع آب زیرزمینی استان البرز گفت: در حالی که ورودی سد کرج نسبت به پارسال بهتر شده، ذخیره سد طالقان ۱۶ درصد کاهش یافته است.

وی افزود: در سال‌های گذشته حجم آب زیرزمینی استان به میزان یک میلیارد و ۶۰۰ میلیون مترمکعب از دست رفته است که این رقم حدود ۱۰ برابر حجم کل سد کرج است.

وی ادامه داد: در حال حاضر، حجم آب موجود در سد طالقان نزدیک به ۲۰۰ میلیون مترمکعب از مجموع ۴۲۰ میلیون مترمکعب حجم کل مخزن است. خوشبختانه با مانیتورینگ و پایش‌های انجام‌شده در حوزه‌های بالادست، پوشش برف مناسبی داریم و احتمال بهبود ورودی سدها وجود دارد.

نجفیان ادامه داد: میزان بارش امسال استان البرز حدود ۳۲۰ میلی‌متر ثبت شده است که این رقم نزدیک به ۱۰۰ میلی‌متر بالاتر از بارش سال گذشته است. با این حال، نسبت به میانگین بلندمدت حدود ۴۰ تا ۴۵ میلی‌متر عقب‌تر هستیم.

وی با اشاره به وضعیت بحرانی سال گذشته افزود: پارسال میزان بارش استان در ماه اردیبهشت به حدود ۱۸۰ میلی‌متر رسید و پیش از آن نیز استان شرایط بسیار خشکی را پشت سر گذاشته بود.

نجفیان در خصوص وضعیت سد طالقان تصریح کرد: در سال گذشته، به دلیل بحران بارش، اکثر سدهای کشور عملاً از مدار بهره‌برداری خارج شده بودند. در آن شرایط، آبی که با مدیریت بخش کشاورزی ذخیره شده بود – حدود ۳۵ تا ۵۰ میلیون مترمکعب از طریق خط دوم مصرف شد تا بتوانیم شرایط را مدیریت کنیم.

نجفیان با اعلام آماری قابل توجه درباره سد کرج گفت: ورودی سد کرج امسال دو برابر پارسال است.

وی در تشریح سهم منابع آبی استان با بیان اینکه دشت‌ها ۵۵ درصد مصرف آبی را تأمین می‌کند، گفت: تنها ۲۵ درصد منابع آبی استان از آب سطحی تأمین می‌شود و ۷۵ درصد باقی‌مانده وابسته به آب زیرزمینی است.

نجفیان با تأکید بر عمق بحران آب زیرزمینی تصریح کرد: حتی اگر ۱۰ سال پیاپی بارش‌هایی مشابه امسال داشته باشیم، باز هم نمی‌توان گفت این بارش‌ها بی‌تأثیر است، اما مدت زمان زیادی طول می‌کشد تا بخش قابل توجهی از بارش‌ها به سفره‌های آب زیرزمینی نفوذ کرده و کسری انباشته را جبران کند. بنابراین جبران این حجم از افت آب زیرزمینی در کوتاه‌مدت ممکن نیست.

وی تأکید کرد: برای دستیابی به پایداری در بخش تأمین آب شرب، کشاورزی و صنایع و خدمات، دولت موظف است ضمن اجرای پروژه‌های زیربنایی و اقدامات عملیاتی، اقدامات بازدارنده لازم را نیز در دستور کار قرار دهد.

مدیرعامل شرکت آب منطقه‌ای در پایان خاطرنشان کرد: عملاً ظرفیت مانوری برای دولت باقی نمانده است و اگر خواهان پایداری منابع آبی برای نسل‌های آینده هستیم، باید الگوی مصرف کشور به سمت بهره‌برداری منطقی و متناسب با ظرفیت‌های تجدیدپذیر تغییر کند.